Editie 2024-2026

De Vlaamse ontwerpsector bevindt zich vandaag in een sterke internationale dynamiek. Vlaamse ontwerpers realiseren projecten voor prestigieuze buitenlandse opdrachtgevers, werken steeds vaker interdisciplinair samen en winnen internationaal aan zichtbaarheid. Ook de instroom groeit: volgens een recente telling van Emilie Rijckaert steeg het aantal designstudenten aan Vlaamse hogescholen de voorbije tien jaar met 37%.

Met dit jaarboek wil Designpunt opmerkelijke projecten documenteren, relevante ontwikkelingen zichtbaar maken en ruimte creëren voor reflectie over de Vlaamse ontwerpcultuur. De editie 2024–2026 vormt het begin van een jaarlijkse referentiereeks die de evolutie van de sector doorheen de tijd moet documenteren. Het boek toont een ontwerpcultuur die zich niet uitsluitend richt op "vorm"geving, maar steeds nadrukkelijker bezighoudt met processen en relaties: tussen mens en materiaal, tussen individu en gemeenschap, tussen verleden en toekomst, tussen project en systeem, en tussen ontwerp en de bredere maatschappelijke context waarin het ontstaat. 

Met deze eerste editie legt Designpunt de basis voor een jaarlijkse referentiereeks die de evolutie van de Vlaamse designcultuur zichtbaar maakt. Het jaarboek wil niet alleen registreren wat vandaag gebeurt, maar ook het gesprek over de toekomst van design blijven voeden.

Projecten

Projecten werden beoordeeld op hun conceptuele scherpte, maatschappelijke relevantie, authenticiteit, materiaalintelligentie, culturele betekenis en hun vermogen om verbindingen te leggen tussen mensen, systemen en hun omgeving. Hoewel de geselecteerde projecten zeer uiteenlopend zijn, tekenen zich duidelijke tendensen af. Opvallend is de hernieuwde aandacht voor materialen, vakmanschap en maakprocessen. Daarnaast benaderen veel ontwerpers ecologische uitdagingen via materiaalonderzoek, circulariteit en hergebruik. Een derde terugkerend thema is design als sociale praktijk die verbinding creëert tussen mensen en gemeenschappen. Tegelijk nemen heel wat projecten een uitgesproken kritische houding aan tegenover bestaande systemen en maatschappelijke structuren. Tot slot keren thema's als zorg, vertraging, herinnering en betekenisgeving opvallend vaak terug.

De geselecteerde projecten zijn:

100% - 195071 (Thibeau Scarcériaux) / BENDig (Tore Bleuzé) / Borro (Glenn Verhaege, Niels Willems, Lucio Pentagna Guimarães Neto & Bianca Pentagna Guimarães Neto) / Bowls en Tulips (Ann Van Hoey & team Loewe) / Bristle & Marble (Linde Hermans en Ick Reuvis) / Browser Dating (Dries Depoorter) / Cairn Lights (Maarten De Ceulaer) / Coral Colours (Heleen Sintobin & Amandine David) / Curated Connections (Soft Connection Lab) / De linotypist van de 21ste eeuw (Ann Bessemans en Kevin Bormans) / Decentering Design (Research Center Futures through Design, Devine & Art Paper Editions) / Design is a voice (Omvorm) / Duomobiel Aimé (Pilipili NV) / Ecoline Sofa (Frederik Aerts) / Fauteuil Relict (Dries Truyers) / Felted Tapestries (Morevi) / Fever Dream (Victor Verhelst, Corbin Mahieu & Lennart Van den Bossche) / FLAX (Jan Lefevere) / Fluid Joinery - Side Table I (Linde Freya Tangelder) / Ford Relict (Jo Klaps & Pieter Van Eenoge) / Frames (Muller Van Severen) / Freeze Frame 82.2 (Unfold) / Gymna Elexeo (Blackbirds) / Het TheaterFestival 24-25 (Studio de Ronners) / hetdoek communityartproject (Lies Van Assche) / Hotel beds [H.414] (OS_Studio) / How I Got Over (Middernacht & Alexander) / How to_you do? (Arnaud Vanrafelghem) / JAM Hotel Gent (Studio Lionel Jadot) / NOEST (Giel Dedeurwaerder & Brent Neve) / Phonobet (Walda Verbaenen) / Photosynthesising Flowerpots (LarbitsSisters) / Polesano Bollard (Deltalight & Dean Skira) / Recare About Shoes (Omvorm) / SPECTRUM (Margot Thyssen) / Scrap Chair en Scrap Table (Tom De Koninck) / Shifting Colors (Esther Van Schuylenbergh) / Soft power: The Brussels Way of Making the City (Aslı Çiçek) / 276 Stella Koffie Bar (Grond Studio & Wøti) / Stemmen uit de Droogte (Annelys de Vet) / Stilled Sentiments. De verloren juwelen van koningin Louise-Marie d’Orléans (Charlotte Vanhoubroeck) / SUN (Bram Kerkhofs) / Sunrise Air (Comate) / Table Talk (Axelle Vertommen, Emma Terweduwe & Leda Devoldere) / The Mirror at Dusk collection (Nel Verbeke) / Thoughts Revolt (Joeri Vanlaer) / Timelab Eatery (Erjen Gregoire & Onbetaalbaar) / Transisthor (Niek Kosten & Kristof Vrancken) / Urbanisto (Benjamin Declercq & Superellipse) / VAKlab paviljoen (Michaël Verheyden) / VRIJ-spel (Studio Ludiek) / Wall Flower (Janne Schimmel)

Essays

Het Jaarboek Design wil daarnaast ook een plaats bieden voor oprechte verdieping en discoursontwikkeling. De opgenomen essays bieden een blik op de
ideeën, spanningen en mogelijkheden die het hedendaagse ontwerpveld vormgeven. Vanuit hun eigen invalshoeken onderzoeken de auteurs hoe design
zich verhoudt tot de uitdagingen van onze tijd: ecologische verandering, technologische versnelling, sociale verbondenheid, culturele identiteit en de zoektocht naar nieuwe vormen van betekenisgeving.

De essays in het jaarboek kwamen tot stand via een betaalde schrijfopdracht en zijn:

  • Design en verweven tijd: beleid en creatieve identiteit in Europa - Zsuzsanna Böröcz
  • Ontwerpen voor het symbioceen - Fabienne Beernaert
  • Digitale Materialiteiten. Vertraging, aandacht en zorg vormgeven - Cristina Bargna
  • AI als versterker van creativiteit? - Thomas Valcke
  • De vernieuwde ambachtelijkheid - Ingrid Allaerts
  • De laatste blauwe zalm. Over milieumelancholie - Nel Verbeke
  • Elegantie, of een implicatie. Toegepaste kunsten als impliciete kunst - Vlad Ionescu

Met voorwoorden van:

Voorwoord door Vlaams minister van Welzijn en Armoedebestrijding, Cultuur en Gelijke Kansen - mevr. Caroline Gennez

Design in Vlaanderen anno nu: meer dan wat er gemaakt wordt - Annelies Thoelen

Colofon

  • Uitgever: Designpunt / Design Museum Gent
  • Coördinatie boek: Annelies Thoelen
  • Auteurs: Ingrid Allaerts, Cristina Bargna, Fabienne Beernaert, Zsuzsanna Böröcz, Christophe De Schauvre, Elien Haentjens, Ils Huygens, Bie Luyssaert, Vlad Ionescu, Emilie Rijckaert, Annelies Thoelen, Thomas Valcke, Nel Verbeke, Olivier Van D’huynslager
  • Jury: Evelien Bracke, Francis Carpentier, Karolien De Clippel, Jan Denolf, Ils Huygens, Jeroen Junte, Christian Oosterlinck, Amelie Rombauts, Maarten Statius Muller, Olivier Van D’huynslager, Heleen Van Loon, Inge Vranken
  • Redactie: UwTekst.be
  • Vertalingen: Language Buró, Emilie Rijckaert
  • Grafisch ontwerp: Tim Bisschop
  • Drukwerk: Albe De Coker, Antwerpen
  • Papier: 90g Munken Print White, 120g Clairefontaine Gems
  • Cover papier: 300g Arena Rough extra white
  • Distributie: IDEA Books, Amsterdam
  • ISBN: 9789464943733
  • Wettelijk depot: D/2026/16423/0001

Enthousiast?

Het Jaarboek is te koop doorheen Vlaanderen, o.a. via deze link bij Standaard Boekhandel

Voor editie 2025-2027 staat momenteel de open call open.